champagne anarchist | armchair activist

Data

Koopkracht hoogste inkomens groeit het hardst

Vorige maand verbaasde Intermediair zich erover dat Nederlanders blijven klagen over inkomensverschillen, terwijl die verschillen de afgelopen tien jaar toch zijn afgenomen. De auteur van het artikel oppert dat de ontevredenheid misschien voortkomt uit de verschillen in rijkdom, maar de ontwikkeling van de koopkracht zou ook een rol kunnen spelen.

Deze week publiceerde het CBS cijfers waaruit blijkt dat niemand er in 2010/2011 in koopkracht op vooruit is gegaan, behalve de 10% hoogste inkomens. Nou zegt zo’n korte periode natuurlijk niet zoveel. Op Statline zijn gegevens te vinden over de afgelopen tien jaar (vgl overigens ook dit onderzoek). Bij de cijfers van het CBS moet bedacht worden dat mensen in een andere inkomensgroep terecht kunnen komen, bijvoorbeeld als ze werk vinden of werkloos worden.

Over de hele periode is de laagste inkomensgroep 17% in koopkracht gestegen, dat is ongeveer het gemiddelde van de bevolking. De één na laagste inkomensgroep ging er 12% op vooruit; de best verdienende Nederlanders gingen er 24% op vooruit. De Nederlanders met de hoogste inkomens zijn er vooral op vooruitgegaan in 2000/2001, onder het Paarse kabinet Kok II; in 2006/2007, onder Balkenende en nu dus in 2010/2011.

Brievenbusbedrijven massaal verhuisd

Op 5 oktober 2012 organiseren de Internationale Socialisten (IS) een demonstratie tegen belastingontwijking, bij trustkantoor Intertrust tegenover het Amstelstation. In 2006 publiceerde SOMO een onderzoek naar Nederland als belastingparadijs, waarin de Parnassustoren aan de Locatellikade een belangrijke rol speelde. Op dat adres beheerde TMF volgens SOMO 1.633 brievenbusbedrijven, een getal dat sindsdien meerdere malen is aangehaald in de media en in de Kamer.

Inmiddels is TMF verhuisd naar Amsterdam Zuidoost en gefuseerd met Equity Trust; daarmee laat het concurrent Intertrust achter zich. Wat is er geworden van de overige trustkantoren uit het SOMO-rapport? Ze zijn massaal verhuisd, gefuseerd of overgenomen: van de toenmalige 13 grootste trustkantoren in Amsterdam zitten er nog maar 4 onder dezelfde naam op hetzelfde adres. In één geval was een politieinval aanleiding om de boel te verkopen. Verschillende banken zouden hun trustactiviteiten hebben verkocht vanwege het negatieve imago. Verder is de markt in beweging doordat private equity firms trustkantoren opkopen.

Door de verhuizing van TMF is Amsterdam Zuidoost een belangrijke lokatie geworden. Dat is te zien op de kaart, waar de situatie uit 2006 (grijs, niet zichtbaar als het kantoor nog steeds op dezelfde lokatie zit) wordt vergeleken met die in 2012 (rood). De omvang van de cirkels staat voor het aantal rechtspersonen. De aantallen voor 2006 komen uit het SOMO-rapport. De aantallen voor 2012 zijn volgens dezelfde methode verzameld: adressen van trustkantoren opzoeken in het DNB-register en vervolgens in het Handelsregister nagaan hoeveel rechtspersonen er op dat adres zitten (voor een bespreking van de methode zie het SOMO-rapport, p.24-25).

Update - Tijd en plaats van de demonstratie van de IS zijn aangepast.

Summary: 

In 2006, SOMO published a report on the Netherlands as tax haven. Today, only 4 out of 13 Amsterdam-based trust offices with over 200 legal entities at the same address are still registered under the same name and at the same address.

Waarom is België zo saai

Ga met de muis over een land op de kaart en je ziet hoe Google-gebruikers over dat land denken (als je wil inzoomen om de ministaatjes te bekijken, klik dan hier). De kenmerken zijn gevonden door in Google “why is [country] so” in te typen en te kijken waar de autocomplete mee aankomt. Niet mijn idee, maar afgekeken van Renee DiResta (via FlowingData).

Veel resultaten gaan over welvaart: rijk of duur (groen op de kaart), ofwel arm of goedkoop (rood). Merkwaardigerwijs krijg je soms meer resultaten als je een deel van de naam van het land intypt dan wanneer je de naam voluit typt. Soms kan je vraagtekens plaatsen bij de resultaten. Georgia heb ik maar weggelaten omdat de resultaten waarschijnlijk meer te maken hebben met de Amerikaanse staat dan het Europese land. En als mensen zich afvragen waarom Turkey zo gezond is dan zouden ze wel eens kalkoen kunnen bedoelen.

Summary: 

Hover the mouse over a country and see the stereotypes of Google users. The method was an idea of Renee DiResta (via Flowing Data).

Smartphonelokaties als bron voor CBS-statistiek

Het CBS ziet mogelijkheden om lokatiegegevens van mobiele telefoons te gebruiken als bron voor officiële statistieken, zo blijkt uit een maandag verschenen discussion paper (pdf). Deze gegevens zouden meer inzicht kunnen geven in de manier waarop mensen zich verplaatsen, in hun economische activiteit, toerisme, afwijkende patronen tijdens evenementen en ga zo maar door.

Om de mogelijkheden te testen heeft het CBS van een niet nader genoemd telecombedrijf (waarschijnlijk T-Mobile of Vodafone, gezien het aantal abonnees) de bel- en sms-gegevens van ongeveer 5 miljoen telefoons over een periode van 14 dagen verkregen. Daaruit blijkt onder meer dat mensen overdag meer bellen en in hun vrije tijd vaker sms’en, met een piek om 23.00 uur. De gegevens bevatten ook de zendmasten die worden gebruikt op het moment dat mensen hun telefoon gebruiken; daarmee kan hun lokatie ongeveer worden bepaald.

Uit de publicatie blijkt vooral dat het erg lastig is om iets met deze gegevens te doen. Het totale gegevensbestand was 67 GB en bij de analyse (met behulp van R) raakten de computers regelmatig overbelast. Verder weet het CBS alleen de lokatie van mensen op het moment dat ze bellen of sms’en en kunnen ze dus ook alleen een verplaatsing meten als iemand zowel voor als na de reis zijn telefoon heeft gebruikt. Het wordt nog een hele klus om deze gegevens om te zetten in schattingen voor (een deel van) de bevolking. Al met al kan je je afvragen of het niet zinvoller is om mensen te vragen om de lokatiegegevens van hun telefoon rechtstreeks met de onderzoekers te delen. Dat gebeurt ook al in verkeersonderzoek, zoals dit (pdf) onderzoek dat bevestigde dat fietsers wel erg lang moeten wachten bij het stoplicht op de hoek Maliebaan / Nachtegaalstraat in Utrecht.

Om de privacy te beschermen heeft het CBS de unieke ID’s van de telefoons gescrambled. Toch blijft de privacy een aandachtspunt:

As a statistical office we rely heavily on the trust of people that we handle data while respecting the privacy of people.

Data Journalism Handbook

Het was al een paar maanden gratis online te lezen, maar nu ook als ebook beschikbaar: het Data Journalism Handbook. Een samenwerkingsproject van journalisten van de BBC, de Guardian, la Nación, de New York Times en vele andere media. Het bevat praktische uitleg, bijvoorbeeld over het vinden van gegevens, webscrapen, wobben en het maken van grafieken en kaarten. Daarnaast veel verhalen van mensen die bezig zijn om een nieuw beroep uit te vinden. De moeite waard.

Pages