champagne anarchist | armchair activist

Vijf Wob-verzoeken over de speech van minister Blok

Op 10 juli sprak minister Blok zijn twijfels uit over de multiculturele samenleving en noemde hij Suriname een failed state. Sindsdien zijn er tenminste vijf Wob-verzoeken ingediend. De vragen verschillen nogal, de antwoorden ook.

De onderwerpen

Ik heb de verzoeken genummerd (de nummering is willekeurig). Zie eind van het artikel voor de precieze formulering zoals weergegeven door het ministerie.

  • Twee Wob-verzoeken vragen om de opnames van de speech (verzoek 3, 5). Dit levert niets op: het transcript van de speech en de discussie daarna was inmiddels openbaar. Het was half augustus naar de Kamer gestuurd in antwoord op vragen van Ploumen (PvdA).
  • In zijn speech zei Blok dat hij op zijn ministerie de vraag had uitgezet: ‘noem mij een voorbeeld van een multi-etnische of multiculturele samenleving, waar de oorspronkelijke bevolking nog woont’. Twee Wobverzoeken gingen over de vraag van Blok en de reactie van zijn ambtenaren (verzoek 1, 2). Dit had politiek gevoelige antwoorden op kunnen leveren, maar er kwam niets: volgens het ministerie heeft Blok nooit een formele vraag uitgezet; het is alleen ‘opgeworpen’ tijdens intern overleg en daar is geen ‘specifiek antwoord’ op gekomen. Overigens kwam dit onderwerp ook al aan de orde in de Kamervragen van Ploumen en de beantwoording daarvan.
  • De twee verzoeken die wel resultaat hebben opgeleverd zijn tegelijk specifiek en ruim geformuleerd. Ze vragen onder meer om alle interne (en externe) communicatie tijdens de voorbereiding van de speech en de weken na de speech. Eén van de verzoeken vraagt specifiek naar communicatie met buitenlandse autoriteiten (verzoek 4, 5).

De documenten die zijn vrijgegeven op basis van verzoeken 4 en 5 lijken grotendeels identiek te zijn, maar verzoek 4 heeft meer praktische informatie opgeleverd over de voorbereiding van de bijeenkomst.

Verzoek 5 vroeg om Alle ambtelijke correspondentie ter voorbereiding van de speech; verzoek 4 om alle interne en externe communicatie en overige documenten die betrekking hebben op de aanwezigheid van en uitspraken gedaan door minister Blok. Die laatste formulering leverde blijkbaar meer op.

Betrekkingen met andere staten

Vaak worden Wobverzoeken (deels) afgewezen met een beroep op de persoonlijke levenssfeer van betrokkenen, of de persoonlijke beleidsopvattingen van ambtenaren. In de Blokwobs duikt een ander argument op: openbaarmaking zou de betrekkingen met andere staten schaden. Dit wordt vrij ruim opgevat:

Voor de toepassing van deze bepaling is het niet noodzakelijk dat men een verslechtering van de goede betrekkingen als zodanig met andere landen voorziet. Voldoende is dat men als gevolg van het verschaffen van informatie voorziet dat het internationale contact op bepaalde punten stroever zal gaan lopen […].

Meteen online, RTL pikt het op

De verzoeken zijn ingediend tussen 23 juli en 27 augustus. De besluiten zijn allemaal gedateerd op 3 september en diezelfde dag online gezet. De journalisten die een verzoek hadden ingediend moesten dus snel handelen als ze nog met een scoop wilden komen. RTL lijkt zelf geen verzoek te hebben gedaan, maar ontdekte de besluiten en zette ’s nachts een artikel online op basis van de antwoorden op verzoek 4.

De NOS heeft de dag erna een verhaal gepubliceerd van researchredacteuren Ben Meindertsma en Hugo van der Parre. Dat verhaal was gebaseerd op hun eigen Wobverzoek. Vermoedelijk ging dit ook om verzoek 4, waar RTL dus al een berichtje over had gemaakt.

De Volkskrant meldt dat ze een Wob hadden ingediend over de rondvraag van Blok onder zijn eigen ambtenaren (ik gok verzoek 2).

Conclusie

In de eerste plaats, maar dat is een open deur: het maakt nogal uit hoe je je Wobverzoek formuleert.

Hard nieuws hebben de Wobverzoeken niet opgeleverd. Voor een deel zal dat komen doordat er al informatie naar buiten was gebracht in antwoord op de Kamervragen van Ploumen; voor een deel doordat er niets op papier stond over de uitvraag die Blok onder zijn ambtenaren heeft gedaan. Wel bieden de Wobs een inkijkje in de cultuur op het ministerie, waar de minister M wordt genoemd en sommige mails worden ge-cc’d aan het hele M-team.

Bijlage: de gestelde vragen

Onder voorbehoud van eventuele ocr-fouten:

Verzoek 1, 27 juli

U vraagt om de openbaarmaking van: “alle informatie […] betreffende de vraag die door minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken en/of zijn medewerkers is uitgezet op het ministerie aangaande multi-etnische en/of multiculturele samenlevingen waar wel of geen vreedzaam samenlevingsverband is en waarop hij heeft gedoeld tijdens het netwerkevenement Touch Dutch Base op 10 juli 2018. Hieronder valt ook alle correspondentie over dit onderwerp, de complete vraagstelling en de beantwoording door ambtenaren en/of externen — evenals alle andere informatie en documentatie die met deze vraag van de minister samenhangt.”

Verzoek 2, 27 augustus

In uw brief haalt u de volgende uitspraak aan van minister Blok:
“(..) Ik heb de vraag uitgezet op mijn ministerie maar die doe ik hier
ook: noem mij een voorbeeld van een multi—etnische of multiculturele
samenleving, waar de oorspronkelijke bevolking nog woont. (…)”

Naar aanlelding van die uitspraak, vraagt u op grond van de Wob om het
volgende:

  1. “Kopie van, subsidiair inzage in, alle documenten bij of onder uw ministerie aanwezig met vermelding van ‘de vraag’ van minister Blok waarop hij doelde tijdens zijn gesprek bij de Touch Dutch Base 2018.

  2. Kopie van, subsidiair inzage in, alle documenten bij of onder uw ministerie aanwezig met betrekking tot de afhandeling van ‘de vraag’ van minister Blok waarop hij doelde tijdens zijn gesprek bij de Touch Dutch Base 2018.”

Verzoek 3, 30 juli

U vraagt om de openbaarmaking van: “de opnames die op 10 juli 2018 zijn gemaakt van de onder auspiciën van het ministerie van Buitenlandse Zaken georganiseerde Touch Dutch Base-conferentie in het Johan de Witthuis in Den Haag.”

Verzoek 4, 23 juli

U vraagt om de openbaarmaking van: “alle interne en externe communicatie en overige documenten die betrekking hebben op de aanwezigheid van en uitspraken gedaan door minister Blok op de besloten bijeenkomst Touch Dutch Base 2018, op 10 juli 2018, zowel voorafgaand als na afloop van de bijeenkomst, in de periode 7 maart 2018 tot en met 23 juli 2018.”

Uw verzoek is inclusief: “alle communicatie die valt onder of bij de Nationaal Coördinator Internationale Functies (NCIF) en alle schriftelijke communicatie met buitenlandse autoriteiten die betrekking heeft op de uitspraken gedaan door minister Blok op deze bewuste bijeenkomst, alsmede reacties van bultenlandse autoriteiten die betrekking hebben op de uitspraken van de minister.”

Verzoek 5, 31 juli

U vraagt om de openbaarmaking van de volgende documenten:

  1. “de opname van de toespraak die u op genoemde bijeenkomst heeft gehouden, waaronder ook de interactie met de toehoorders. Het besloten karakter van deze bijeenkomst is door alle publiciteit reeds geschonden, en in het kader van het democratisch proces en de maatschappelijke discussie, is het van belang te weten hoe deze bijeenkomst precies verlopen is. Subsidiair verzoek ik een kopie van de opname van uw bijdrage aan bovengenoemde bijeenkomst, waarbij de stemmen van de andere sprekers (niet zijnde de minister) onherkenbaar zijn.

  2. Een kopie van de tekst van de speech, zoals die oorspronkelijk (in concept) aan u is aangeleverd. Ook indien dit niet de toespraak was die u daadwerkelijk gehouden hebt.

  3. Alle ambtelijke correspondentie ter voorbereiding van de speech.

  4. Alle ambtelijke correspondentie over de speech/het optreden in de eerste dagen na genoemde bijeenkomst en na het openbaar worden van delen daarvan. Dat wil zeggen de correspondentie van u en ambtenaren van uw ministerie over deze bijeenkomst van 10 juli t/m 25 juli 2018.”

Tags: 

Follow this blog:
Twitter (English) | Twitter (Nederlands) | RSS data blog (English) | RSS dirkmjk (Nederlands)